Հաց հացամթերք


Հաց և հացաբուլկեղեն Հաց, առաջին անհրաժեշտության սննդամթերք, որը պատրաստվում է հացահատիկների ալյուրից ստացված խմորից և երբեմն նաև այլ հավելյալ բաղադրիչներից։ Խմորը պատրաստում են ալյուրով, ջրով ու աղով, երբեմն ավելացնելով շաքար, յուղ, կաթ և այլ մթերքներ։ Հիմնականում օգտագործվում է ցորենի և աշորայի, սակավ՝ եգիպտացորենի և գարու ալյուրը։ Հաց ստանալու համար պատրաստի խմորը թխում են, սակայն կան հացի տարբեր տեսակներ, որոնք պատրաստման այլ տեխնոլոգիա ունեն. օրինակ պուրիների խմորը տապակում են, մանթուների խմորը` շոգեխաշում, տորտիլաներինը` անձեթ թավայի վրա օդ թռցնելով տապակում և այլն։ Մարդիկ սկսել են հաց պատրաստել դեռևս 30 000 տարի առաջ։
Հացը կարևոր և տարածված սննդամթերք է՝ թխված խմորիչով կամ թթվեցմամբ հասունացրած խմորից: Խմորը պատրաստում են ալյուրով, ջրով ու աղով՝ երբեմն ավելացնելով շաքար, յուղ, կաթ և այլ մթերքներ: Հիմնականում օգտագործվում է ցորենի և աշորայի, սակավ՝ եգիպտացորենի և գարու ալյուրը: Հաճախ հաց են անվանում հենց ցորենը, աշորան, գարին, դրանց հատիկը և ալյուրը: Դեռևս միջին քարի դարում մարդն օգտագործում էր վայրի հացահատիկային բույսերի՝ ջրում փափկացրած հում հատիկները: Հետագայում հատիկը մանրատել են, ավելի ուշ մանրատել են նախապես բովելուց հետո: Ենթադրվում է, որ թթվեցրած խմորից հացի պատրաստման եղանակը հայտնագործել են Հին Եգիպտոսում: Հայկական լեռնաշխարհում հաց թխել են դեռևս մ. թ. ա. III–II հազարամյակներում: Միջնադարյան Հայաստանում հացը թխում էին թոնիրներում: Մինչև 1950-ական թվականները ՀՀ-ում հացը թխում էին հացատներում կամ առանձին տեղադրված թոնիրներում, փռերում, հազվադեպ՝ սաջի վրա: Տարածված հացատեսակներից են բոքոնը, մատնաքաշը, բաղարջը և, անշուշտ, մեր նշանավոր լավաշը: Բարձր սննդարարության, գերազանց համային հատկությունների, լավ յուրացվելու, պատրաստման դյուրինության ու էժանության շնորհիվ հացը շատ երկրներում լայն տարածում է ստացել: Այն պարունակում է սպիտակուցներ, ածխաջրեր, վիտամիններ (հիմնականում՝ B խմբի), հանքային նյութեր և բջջանյութ: Հացի որակի ցուցանիշներ են արտաքին տեսքը, փափուկ միջուկի վիճակը, համը, հոտը, ինչպես նաև խոնավությունը, թթվայնությունը և ծակոտկենությունը: Պահպանման ընթացքում հացը հնանում է, սակայն նրա կենսաբանական և սննդային արժեքները չեն նվազում: Թեթևակի հին և չոր հացը նույնիսկ ավելի հեշտ է մարսվում: Հացի թարմությունը պահպանելու համար այն պահում են հացամաններում, արծնապատ կաթսաներում, պոլիէթիլենային տոպրակներում:
Վերջին մի քանի տասնամյակներում օգտագործում են խմորիչներ: Կառուցվել են հացի ժամանակակից, հզոր գործարաններ, որտեղ ամեն ինչ անում են մեքենաները, և նրանց աշխատանքն արդեն կարգավորում են ոչ թե փորձառու վարպետները, այլ ինքնաշխատ սարքերը:

Անց ու դարձ


Նորություններ

Այս բաժնում դուք կծանոթանաք մեր կազմակերպությանը վերաբերող նորություններին:

Ծանոթանալ

Միջոցառումներ

Այս բաժնում դուք կծանոթանաք մեր կազմակերպությանը վերաբերող միջոցառումներին:

Ծանոթանալ

Տեսադարան

Այս բաժնում դուք կծանոթանաք մեր կազմակերպությանը վերաբերող նկարներին և հոլովակներին:

Ծանոթանալ